Een leuke wandeling door de mooiste buurten van Utrecht volgens onderstaand wandelprogramma.
Rietveld Schröderhuis
GPS kopiëren in Google Maps: 52.08531748189968, 5.147536264515117
Het Rietveld Schröderhuis is een door Gerrit Rietveld in 1923-1924 ontworpen woonhuis in de stad Utrecht. Rietveld ontwierp het huis voor kunstenares Truus Schröder-Schräder waarmee hij later trouwde. Ze woonde er van 1925 tot haar dood in 1985 . Het huis bevindt zich op het adres Prins Hendriklaan 50 en het staat sinds 2000 op de Werelderfgoedlijst van de UNESCO. Toen ik foto’s aan het nemen was werd ik raar aangekeken door het personeel van een bedrijf wat er nu zijn intrek heeft genomen.
Spoorwegmuseum
GPS kopiëren in Google Maps: 52.08797872302935, 5.131230425524818
Onderstaande info komt van de site van het museum.
Het museum bezit ruim 120 voertuigen maar die heb ik niet allemaal gezien. De materieelcollectie is te groot om op de toch nog beperkte ruimte geheel getoond te worden. Daarom is een groot deel van de collectie tramrijtuigen in het afgelopen decennium afgestoten en in bruikleen bij andere museums. Het wel aanwezige materieel staat niet meer zoals vroeger soort bij soort maar vrij willekeurig door elkaar. Regelmatig wordt van plaats gewisseld, zodat telkens een andere opstelling getoond wordt. De collectie bevat onder meer stoomlocomotieven, elektrische locomotieven, diesellocomotieven, motorrijtuigen, treinstellen, rijtuigen, goederenwagons en enkele trams.
HSM C 755 Schapenhok
De eerste rijtuigen die de spoorwegmaatschappijen voor het vervoer van reizigers lieten bouwen, leken veel op koetsen. Aan het einde van de 19e eeuw kregen de rijtuigen de vorm van een lange rechthoekige doos met veel deuren aan de zijkanten als toegang naar de zitplaatscompartimenten. Over de lange treeplank aan de buitenkant kon de conducteur van de ene naar de andere deur lopen. De zitruimtes waren alleen vanaf de buitenkant te bereiken er was geen gangpad in het rijtuig. Begin 20e eeuw liet de HSM 135 van deze coupérijtuigen bouwen. Deze nieuwe generatie rijtuigen was groter dan de eerder gebouwde wagens. Er waren 11 coupés van 10 zitplaatsen, 110 mensen konden meerijden. Dit leverde de rijtuigen de bijnaam ‘schapenhok’ op. Deze rijtuigen werden in het hele land gebruikt, totdat in de jaren 50 nieuwe rijtuigen en treinstellen de verouderde coupérijtuigen vervingen.
Koekblik SSC218
Dit rijtuig is het oudst bewaarde personenrijtuig van Nederland en lijkt nog veel op zijn voorganger…de postkoets. Erg comfortabel is het rijtuig niet, het vervoer is het belangrijkst. Er is geen verwarming en de banken zijn van hout. Er zijn aparte coupés, met deuren die alleen van buiten te openen zijn en een treeplank aan de buitenkant voor de conducteur. In elke coupé is plek voor 10 personen. Er is ook een aparte vrouwencoupé voor vrouwen die alleen reizen. Aan de bovenkant van het rijtuig zitten zogenaamde ‘varkensstaarten’. Dit zijn haken waardoor een touw gaat dat aan een bel op de tender van de locomotief bevestigd is. De conducteur kan hiermee bij nood een waarschuwingssignaal aan de machinist geven. Deze rijtuigserie wordt begin jaren 30 gesloopt. De SS C 218 doet nog een tijdje dienst bij Weg en Werken en is daardoor als enige bewaard gebleven. In het museum krijgt hij door de vorm en de metalen laag aan de buitenkant de bijnaam Koekblik.
NS41 Blauwe Engel
De Blauwe Engel is echt een reddende engel als deze in 1954 uit de fabriek komt rollen. De dieseltrein vervangt de stoomtrein op de lokale spoorwegen. Van dit type materieel werden 30 motorrijtuigen en 46 tweewagenstellen gebouwd. De weinig rendabele lijnen in de dunbevolkte delen van het land zijn gewoon te duur om te elektrificeren. Zonder dieseltreinen dreigen deze lijnen te verdwijnen. De Blauwe Engel rijdt het meest op de regionale lijnen in Groningen, Friesland, Overijssel, Gelderland en de laatste jaren vooral in Limburg. Door de bijzondere blauwe kleur en de gevleugelde versiering op de kop krijgt de serie dieseltreinen de bijnaam ‘Blauwe Engel’. Een groot deel van zijn leven heeft deze NS41 echter in een rode kleur rondgereden, in het museum heeft hij zijn originele blauwe kleur weer teruggekregen.
NS P 8502 PEC Posttrein
Zijn deukneus dankt deze wagen aan een opklapbaar hulpstuk bij de automatische koppeling waardoor hij zowel aan een elektrische trein als een dieselelektrische trein gekoppeld kan worden. Om ruimte te maken voor het hulpstuk is uit de neus een ‘hap’ genomen, oftewel een ‘deuk’. Deze Deukneus is een postrijtuig. De stroomlijnpostrijtuigen worden vlak voor en na de Tweede Wereldoorlog gebouwd om bij het overige stroomlijnmaterieel uit de jaren 30 te passen. De rijtuigen krijgen de naam Pec: de ‘P’ staat voor rijtuig voor de postdienst, de ‘e’ geschikt voor elektrische treinen en de ‘c’ voor toilet. De Pec is eigendom van de PTT, daarom staan er geen NS-emblemen op. De laatste Pec’s gaan in 1979 uit dienst door de invoering van een PTT-sternet met afzonderlijke posttreinen.
WR4249 Blauwe Roemeen
Georges Nagelmackers wil in 1872 met zijn net opgerichte Compagnie Internationale des Wagons-Lits luxe treinreizen door heel Europa aanbieden. Een reis met comfortabele slaapcoupés, restauratierijtuigen en entertainment aan boord. Het duurt wel een paar jaar voordat Nagelmackers’ droom volledig uitkomt. Pas vanaf 1881 krijgt de CIWL restauratierijtuigen met een eigen keuken. De WR (Wagon Restaurant) 4249 is daar een voorbeeld van. Hij rijdt onder andere mee op de Holland-Scandinavië Express, tussen Hoek van Holland en Hannover. Ook rijden dit soort rijtuigen in de Noord-Express, die Parijs verbindt met Sint-Petersburg. Het interieur van de WR 4249 is tijdens de Tweede Wereldoorlog gebouwd en daarom iets soberder dan voorgaande series rijtuigen. Maar het rijtuig is nog steeds erg luxe. Het is zelfs kort door het museum als museumrestaurant gebruikt.
ZHESM 6
De eerste geëlektrificeerde spoorlijn in Nederland is in 1908 de Hofpleinlijn tussen Scheveningen en Rotterdam. De rijtuigen van deze lijn hebben een chique inrichting met Jugendstilversiering. Ze zijn voor de rijke reizigers die vanuit Rotterdam, Den Haag en Wassenaar naar Scheveningen reizen. De stadswapens van de tussenstations zijn terug te vinden in de versieringen in de trein. De luxe 2e klasse heeft fluwelen bekleding, maar in de zomer is hier amper iemand te vinden. Het paardenhaar waarmee de stoelen gevoerd zijn, zit dan namelijk vol met vlooien. In de zomer zit de trein ook vol met badgasten. In de samenleving wekt de schaarsgekleedheid van deze reizigers de nodige zorg op. In de Tweede Wereldoorlog heeft de Hofpleinlijn het zwaar te verduren. Slechts enkele rijtuigen overleven het oorlogsgeweld. Een paar daarvan zijn na de oorlog gebruikt als noodwoning.
Stationsentrée
Stadsbuitengracht
De Stadsbuitengracht is de singel rond de oude binnenstad. De Stadsbuitengracht is aangelegd in de twaalfde eeuw als verdedigingswerk van de stad.
GPS kopiëren in Google Maps: 52.084915688741006, 5.129073725807984
Beyerskameren
In 1597 gebouwd complex van twaalf éénkamerwoningen met in het midden een deur naar de regentenkamer aan de achterzijde. Het complex is in 1651 aangevuld met twee kameren in de Agnietenstraat.
GPS kopiëren in Google Maps: 52.0841965832865, 5.12636006095358
Centraal Museum
GPS kopiëren in Google Maps: 52.08379323645852, 5.12590999839071
ABC Straat
GPS kopiëren in Google Maps: 52.086285165002884, 5.125116730141765
St. Catharinakathedraal
GPS kopiëren in Google Maps: 52.0875475331599, 5.123891298383325
B&B De Witte Leeu
Mocht je een nachtje in Utrecht willen overnachten boek dan je verblijf in Bed and Breakfast De Witte Leeu. Deze ligt midden in het levendige Museumkwartier aan de Oudegracht in het centrum van Utrecht en je hebt een kamer in een Middeleeuwse Werfkelder direct aan het water. Topverblijf !
Myropscameren
Even verderop liep ik naar de Myropscameren, een rijksmonument en bestaat uit een rijtje vrijwoningen aan de Springweg. Ze zijn gebouwd aan het einde van de 16e eeuw.
GPS kopiëren in Google Maps: 52.086907525166346, 5.1203844911743746
Maartensbrug Oudegracht (mooiste plekje van Utrecht)
GPS kopiëren in Google Maps: 52.09038973386193, 5.120311406164566
Huis Zoudenbalch
Huis Zoudenbalch is een rijksmonumentaal pand gebouwd in de 15e eeuw.
GPS kopiëren in Google Maps: 52.0902049, 5.118445
Domtoren
De Dom van Utrecht is een markante gotische kerk die vanaf 1254 gebouwd werd. De 112,32 meter hoge Domtoren is de hoogste kerktoren van Nederland en het hoogste gebouw van Utrecht. Vanuit de kerktoren had ik een mooi uitzicht.
GPS kopiëren in Google Maps: 52.09069480225173, 5.121320076392753
Pandhof van de Dom
Het 15e eeuwse Pandhof van de Dom ligt verscholen tussen de Domkerk en het Academiegebouw van de Universiteit Utrecht. Echt zo’n verborgen plekje in het centrum van Utrecht waar het niet al te druk is maar wel mooi !
GPS kopiëren in Google Maps: 52.0906595, 5.1227
Academiegebouw
Een heel mooi gebouw in de stijl van de neo-renaissance. In 1579 werd hier de Unie van Utrecht gesloten waar een aantal Nederlandse gewesten de krachten bundelden in de strijd tegen de Spaanse overheersing. Dat was het begin van de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden, de voorloper van ons huidige koninkrijk.
GPS kopiëren in Google Maps: 52.090063546120746, 5.122414586796829
Sint Willibrordkerk
De Sint-Willibrordkerk is een rooms-katholieke kerk in neogotische stijl. Van binnen vond ik hem supermooi maar van buiten is het heel moeilijk te zien dat het überhaupt een kerkje is.
GPS kopiëren in Google Maps: 52.092524706905195, 5.121405431753898
Janskerk
De Janskerk werd kort na 1040 gesticht door bisschop Bernold en gewijd aan Johannes de Doper.
GPS kopiëren in Google Maps: 52.09346791360839, 5.1218819088640055
Bibliotheek Neude (oud PTT-gebouw)
Ik had het eigenlijk niet gepland toen ik op Neude stond maar het markante oude PTT- gebouw trok mijn aandacht. Toen ik eenmaal binnen was verbaasde ik me vanwege de prachtige architectuur van dit gebouw welke gebouwd werd in 1920. Geheel opgetrokken in de stijl van de Amsterdamse School met bijpassende kunst en ornamenten. De beelden hebben als thema de werelddelen, met elkaar verbonden door post en telegrafie. De leeuwen bij de ingang worden in 1926 geplaatst met geld van de Utrechtse bevolking. Nu is er een bibliotheek in gevestigd en overal zag ik studenten achter een laptop zitten. Op de begane grond werden workshops gegeven variërend van tekeningen maken tot figuurtjes knippen in papier.
GPS kopiëren in Google Maps: 52.09315188285557, 5.118149132832534
Oude gracht
De route die ik liep langs de Oudegracht is de bekendste gracht in Utrecht. De ongeveer twee kilometer lange gracht is het verbindingsstuk tussen de Kromme Rijn en de Vecht en doorsnijdt de gehele binnenstad van zuid naar noord. Vroeger was dit de hoofdader van de stad met zijn systeem van werven en werfkelders. This is the place to be. Hier was het een en al gezelligheid met al die terrasjes.
GPS kopiëren in Google Maps: start route 52.09175655573256, 5.119297686416526. Einde route: 52.09487622407757, 5.116456587686367
Jacobikerk
De kerk is ontstaan in een kleine handelsnederzetting aan een tak van de Rijn. In de 12e eeuw wordt de kerk voor het eerst genoemd echter, het huidige gebouw is gebouwd aan het eind van de 13e eeuw.
GPS kopiëren in Google Maps: 52.09499771879175, 5.114754698391038
Miffy’s trafficlight nabij de Bijenkorf
Bij dit verkeerslicht met regenboog zebrapad zag ik gewoon een schattig Nijntje in plaats van een rood/groen mannetje krijg je een klein konijntje. Een klein accentje maar wel grappig om te zien.
GPS kopiëren in Google Maps: 52.093152133326264, 5.114816583779368
Houtzaagmolen de Ster
GPS kopiëren in Google Maps: 52.08970142232413, 5.100599059838743
Bij houtzaagmolen de Ster stond ik voor het enige compleet bewaard gebleven houtzaagmolenerf van Nederland. De top van de molen reikt tot 20 meter en de wieken staan daar nog eens 9 meter boven. De houtzaagmolen stamt oorspronkelijk uit 1739.
De hele route door de binnenstad van Utrecht
Klik op onderstaande link:
https://www.google.com/maps/d/edit?mid=1ageRW7fHaxIS7k81KTq08g5toRQKeXk&usp=sharing
